İstanbul Büyükşehir Belediyesi Kütüphane ve Müzeler Şube Müdürlüğü’ne bağlı hizmet veren Atatürk Kitaplığı, bünyesinde 700 binden fazla eser barındırmakta; Osmanlıca matbu kitaplar, süreli yayınlar, el yazmaları, yabancı dillerde nadir eserler, haritalar, kartpostallar, salnameler, takvimler ve şahıs arşivleri gibi kaynaklarıyla Türkiye’nin en değerli koleksiyonlarından birine sahip nadide kütüphaneleri arasında yer almaktadır.
Atatürk Kitaplığı’nın temelleri Cumhuriyet’in ilk yıllarına kadar uzanır. 1924 yılında “Şehremaneti Kütüphanesi” adıyla kurulan bu kütüphane, önemli bağış ve koleksiyonlarla sürekli gelişerek 1939-1981 yılları arasında İstanbul Belediye Kütüphanesi adıyla tarihî II. Bayezid Medresesi’nde hizmet vermiştir.
Kitaplığın günümüzdeki binasının hikâyesi ise Cumhuriyet’in 50. yılına dayanır. Temeli Koç Vakfı tarafından 1973 yılında atılan ve 1976’da belediyeye devredilen bina, 1981’den bu yana Atatürk Kitaplığı adıyla faaliyet göstermektedir.
Atatürk Kitaplığı, Kütüphane ve Müzeler Şube Müdürlüğü’ne bağlı merkez kütüphane olarak çalışır ve müdürlüğe bağlı tüm kütüphaneler, Atatürk Kitaplığı’nın bir şubesi olarak hizmet verir.
4.158 metrekare alan, 226 kişi kapasitesi; konumu ve zengin içeriğiyle önemli bir merkez olan Atatürk Kitaplığı, 5 Eylül 2022 tarihi itibarıyla yeniden bir araştırma kütüphanesine dönüştürülerek koleksiyonu tüm araştırmacıların hizmetine sunulmuştur. Eşsiz arşivi ve koleksiyonlarıyla yerli ve yabancı araştırmacıların başlıca başvuru kaynağı olan Kitaplık; her geçen gün genişleyen etkinlik takvimi ve yayımlanan yeni eserlerle de araştırma kütüphanesi vizyonunu desteklemektedir.
Kitaplık’ın dermesinin geliştirilmesi amacıyla müdürlüğümüz her yıl nadir eser ve güncel yayın alımları yapmakta; satın alma ve bağış yoluyla binlerce nadir eser, özel arşiv ve güncel yayın koleksiyona katılmaktadır.
Türkiye’nin en zengin Osmanlıca kitap koleksiyonlarından birine ev sahipliği yapan Atatürk Kitaplığı’nda, Müteferrika Matbaası’nda basılmış 17 kitap da takım olarak yer almaktadır.
Koleksiyonunda ayrıca önemli İstanbul haritaları bulunmakta, çoğu el yapımı bu haritalar birimlerimizce dijitalleştirilmektedir.
Evrak koleksiyonunda Millî Mücadele dönemi komutanlarından Ali Fuat Cebesoy, Kazım Karabekir, Rauf Orbay, Medine Müdafii Fahreddin Paşa; ilk Türk hemşirelerden Hüseyin Safiye Elbi; son dönem mütefekkirlerinden İbnü’l-Emin Mahmud Kemal İnal; Mimar Kemaleddin; Türk tiyatrosunun kurucularından Muhsin Ertuğrul ve müzikolog Tanburi Laika Karabey gibi önemli isimlerin arşivleri yer almaktadır.
Farklı koleksiyonlardan 100.000’i aşkın karenin yer aldığı fotoğraf arşivinde ise şehir yaşamından arkeolojiye, Osmanlı coğrafyasından insan manzaralarına uzanan çok değerli görseller bulunmaktadır. Bu koleksiyonlar; Sebah & Joaillier, Abdullah Biraderler, Gülmez Biraderler, Nikola Andriomenos, Robertson, Phebus, Pascal Sebah, Othmar, Ali Sami, Ahmet Münir gibi Osmanlı fotoğrafçılarının yanı sıra yerel sanatçıların fotoğraflarını da içerir. İstanbul başta olmak üzere Anadolu’nun dört bir yanına ait tarihi karelere ulaşmak mümkündür.
Ayrıca İzzet Günay, mimar Hüsrev Taylan, mimar Sinan Genim, Komutan Rauf Orbay, Fahreddin Paşa ve ressam Eleonora Arhelaou gibi isimlerin fotoğraf arşivlerine de erişim sağlanabilir.
Atatürk Kitaplığı, Türkiye çağdaş mimarlık tasarımının önemli bir örneği olarak Cumhuriyet mimarisi açısından da ayrı bir yere sahiptir ve İstanbul’un mimari hafızasında yerini korumaktadır.
Kullanıcılar, ataturkkitapligi.ibb.gov.tr ve https://katalog.ibb.gov.tr adresleri üzerinden yaklaşık 9 milyon verinin bulunduğu dijital arşivimize ve tüm kütüphanelerimizin kataloglarına ulaşabilir.
Bölge sakini vatandaşlarımız Atatürk Kitaplığı başta olmak üzere İstanbul Büyükşehir Belediyesi Kent Tarihi, Tanıtım ve Turizm Dairesi Başkanlığı Kütüphane ve Müzeler Şube Müdürlüğü’ne bağlı tüm kütüphanelerin ödünç hizmetlerinden faydalanabilir.
Üye olmak isteyen okuyucularımız, İstanbul Senin mobil uygulaması içerisinde yer alan İBB Kütüphane mini uygulamasını kullanarak hızlıca üye olabilir ve hizmetlerimize erişebilirler.
e-Devlet üzerinden üyelik oluşturmak isteyen kullanıcılar, turkiye.gov.tr adresine giriş yaparak “İstanbul Büyükşehir Belediyesi Kütüphane” aramasıyla çıkan “Belediye Kütüphaneleri Üyelik Bilgileri Sorgulama ve Üyelik Başvurusu” bağlantısını seçmeliler. Gerekli bilgileri doldurduktan sonra “Başvur” butonuna tıklayarak işlemlerini tamamlayabilir; cep telefonlarına SMS veya e-posta aracılığıyla gönderilen şifreyle İBB Kütüphanelerinin tüm hizmetlerine erişebilirler.
Üye olmak isteyen okuyucularımızın aynı zamanda T.C. nüfus cüzdanı, ehliyet, pasaport gibi resmi geçerliliği bulunan bir kimlik belgesiyle kütüphanelerimize başvurmaları da yeterlidir.
Kapasite: 4.158 m², 226 kişi
Adres: Gümüşsuyu, Miralay Şefikbey Sok. No: 6 Beyoğlu/İstanbul
